Logo Vlaamse Overheid en Ruimtelijke Ordening

ESPON

ESPON op deze site

 

 

Zoek een publicatie op trefwoord

Voer hier een trefwoord in:

Publicaties

Gezonde omgevingen plannen

Bronverwijzing

Technum-VITO (2015), Analyse van omgevingslawaai en luchtverontreiniging in functie van ruimtelijk beleid, uitgevoerd in opdracht van Ruimte Vlaanderen. (tekst en cases (pas op: groot bestand, 28MB))

Samenvatting

Omgevingslawaai en luchtverontreiniging hebben een grote invloed op welzijn en gezondheid in de leefomgeving. Naast maatregelen zoals aanpassingen aan het wegdek, het nadenken over lage emissiezones of concrete projectmatige aanpak rond belangrijke bronnen, kan ook een doordachte ruimtelijke inrichting van de leefomgeving zelf de blootstelling verminderen.

Technum en VITO onderzochten de ruimtelijke spreiding van omgevingslawaai en luchtverontreiniging in Vlaanderen en formuleerden praktische maatregelen.

Gezondheid op wijkniveau in beeld

Op basis van beschikbare gegevens karteert de studie gezondheidseffectenscores op wijkniveau. Dit blijkt niet eenvoudig. Data rond lokale effecten en bronnen zoals streetcanyons of lokale wegen ontbreken vaak. Hierdoor worden de problemen buiten de stedelijke agglomeraties en weg van de grote verkeersassen erg onderschat. De uiteindelijke kaart onderscheidt dus aandachtsgebieden voor ruimtelijke ontwikkeling, maar moet erg omzichtig gebruikt worden.

Exemplarische woonomgevingen

Om dit te ondervangen worden maatregelen aangereikt op basis van omgevingskenmerken. Hiervoor neemt de studie vijf exemplarische Vlaamse woonomgevingen onder de loep: de doortocht van een gewestweg door een dorp, een twintigste-eeuwse verkaveling,  wonen in de nabijheid van een bedrijf, langs een snelweg of  in een centrumstad.  

Ruimtelijke ingrepen combineren

Het scala aan mogelijke ruimtelijke ingrepen blijkt beperkt: het voorzien van een scherm of berm, het plaatsen van bomengroepen, het afschermen met een dove gevel en uiteraard voldoende afstand houden tot de hinder. Ontwerpend onderzoek toont echter aan dat het doordacht combineren van deze principes een frisse kijk geeft op de mogelijkheden voor het ontwikkelen van gezondere omgevingen. Zo kan een juiste oriëntatie of positionering van gebouwen al zorgen voor belangrijke verbeteringen.